کلیاتی در فُرسان الهَیجاء در واقعه کربلا

فرسان الهیجاء، [سواران نبرد] تالیف عالم بزرگوار شیخ ذبیح الله محلاتی، در دو جلد و در شرح حالات اصحاب حضرت سید الشهداء (ع) است. مولف در مقدمه کوتاه خود آورده است:
اما بعد چنین گوید بنده شرمنده ذبیح الله بن محمد علی بن علی اکبر بن اسماعیل المحلاتی العسکری- تجاوز الله عن جرائمهم- که این مختصر، تاریخی است راجع به اصحاب خامس آل عبا- سید الشهداء (ع)- که آن را به ترتیب حروف جمعآوری کردم؛ به امید این که شاید این بضاعت مزجات در یوم لَا یَنفَعُ مَالٌ وَلَا بَنُون، دستگیری از این غریق بحر معاصی بنماید، هر چند ارباب قلم از محدثین و مورخین گوی سبقت ربودند و در این موضوع اشباع کلام نمودهاند. فلذا مَثل حقیر در این زمینه، مَثل آن پیر زالی است که با کلاف ریسمانی برای خریداری یوسف حاضر شده باشد، و نامیدم این مختصر را به «فرسان الهیجاء» در تراجم اصحاب سید الشهداء و علی الله التوکل و به الاعتصام. «۲»
جلد اول این مقتل فارسی، شامل شرح احوال یکصد و چهل تن از اصحاب حضرت سیدالشهداء (ص) است که به ترتیب حروف الفبا از ابوثمامه الصائدی شروع و به عمار بن حسآن الطائی ختم میگردد و مولف به سال ۱۳۸۴ ه. ق از تالیف آن فراغت یافته است.
جلد دوم آن، حاوی احوالات نود نفر دیگر از اصحاب امام (ع) است که از عماره بن ابی سلامه الهمدانی آغاز و به یزید بن مهاجر پایان میپذیرد، و جمعاً شرح احوال دویست و سی
پژوهشی در مقتلهای فارسی، ص: ۱۹۲
۰۰۰/ ۲۳۰ نفر از اصحاب امام حسین- علیه السلام- را شامل میشود که با آمار اغلب مقاتل معتبر همخوانی ندارد. این مقتل دارای یک «خاتمه» و «تتمه نافعه» نیز هست. که شرح احوال محمد بن حنفیه در قسمت خاتمه، و زندگانی و ماجرای مختار ثقفی و نیز رساله «شمس الضحی» پیرامون ورود سر مبارک امام به مجلس یزید و مطالب مرتبط با آن در قسمت (تتمه نافعه) کتاب آمده است.
از این مولف فاضل، آثار دیگری نیز سراغ داریم، از قبیل: ریاحین الشریعه در سرگذشت بانوان دانشمند شیعه در ۵ جلد، تاریخ سامرا در سه جلد، کشف الغرور در مفاسد بی حجابی، الحق المبین در قضاوتهای امیرالمومنین علی (ع)، کشف العثار یا ساحل نجات، در مفاسد شراب و قمار و موسیقی و تریاک، قره العین در حقوق والدین.
نثر این مقتل نسبتاً ساده است، ولی هر ازگاه دچار غموض و پیچیدگی است.
برگرفته از کتاب پژوهشی درمقتلهای فارسی:کتابشناسی امام حسین علیه السلام نوشته آقای محمد علی مجاهدی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *